Trong bối cảnh đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới, thế hệ trẻ các dân tộc thiểu số đang được đặt ở vị trí trung tâm của chiến lược phát triển nguồn nhân lực. Sự quan tâm nhất quán, lâu dài của Đảng, Nhà nước, cùng hệ thống chính sách giáo dục - đào tạo đồng bộ, đang tạo động lực mạnh mẽ để học sinh, sinh viên, thanh niên dân tộc thiểu số vươn lên, khẳng định trí tuệ, bản lĩnh và khát vọng cống hiến cho quê hương, đất nước.
Với thành tích liên tiếp 3 lần vô địch, giành 3 Huy chương vàng võ thuật, trong đó 1 Huy chương vàng Quốc tế, Thị Lài – cô gái S’tiêng bước ra từ núi rừng ấp Bù Tam, xã Hưng Phước, Đồng Nai đã viết nên hành trình vàng của Vovinam Việt Nam. Những thành tựu vinh quang này đưa Thị Lài vào danh sách học sinh, sinh viên, thanh niên dân tộc thiểu số xuất sắc tiêu biểu năm 2025, được Bộ Dân tộc và Tôn giáo tuyên dương năm 2025.
Trong tiến trình phát triển bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTSMN), Đảng và Nhà nước luôn xác định giáo dục là động lực then chốt tác động trực tiếp tới nguồn nhân lực. Lễ tuyên dương học sinh, sinh viên, thanh niên người dân tộc thiểu số (DTTS) xuất sắc, tiêu biểu năm 2025 là điểm nhấn quan trọng, góp phần lan tỏa tinh thần vượt khó, khát vọng học tập, cống hiến và vươn lên của thế hệ trẻ.
Vừa qua, Hội đồng Quốc gia Giáo dục và Phát triển Nhân lực đã họp chuyên đề về chính sách thu hút, sử dụng chuyên gia quốc tế và đội ngũ trí thức người Việt Nam ở nước ngoài tham gia giảng dạy, nghiên cứu tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp và giáo dục đại học ở Việt Nam, cơ chế cần thật sự đột phá và hấp dẫn để cạnh tranh nhân tài trong bối cảnh toàn cầu.
Mùa tuyển sinh tới sẽ là lần đầu tiên Bộ Giáo dục và Đào tạo áp dụng điểm sàn đối với nhóm ngành Pháp luật bên cạnh Sư phạm và y khoa. Chủ trương này thể hiện tính nhất quán trong việc nâng cao chất lượng đào tạo đối với các ngành giữ vai trò trụ cột của hệ thống xã hội.
Luật Giáo dục nghề nghiệp (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua đã đề cập đến mô hình “Trung học nghề” đánh dấu bước chuyển quan trọng trong chiến lược phân luồng sau trung học cơ sở. Cấp học này đã tái cấu trúc toàn bộ hệ thống đào tạo, mở ra con đường học tập linh hoạt cho học sinh và tạo nguồn nhân lực kỹ thuật có kỹ năng ngay từ bậc phổ thông.
Giáo dục đại học Việt Nam đang đứng trước một bước chuyển mình mạnh mẽ: Tổ chức, sắp xếp lại hệ thống các trường. Quy hoạch mạng lưới giáo dục đại học không chỉ nhằm giảm đầu mối hay tăng hiệu quả quản lý, mà còn là chiến lược tái thiết toàn diện hệ thống giáo dục đại học Việt Nam, hướng tới chuẩn mực quốc tế và phục vụ phát triển quốc gia.
Trong bối cảnh sắp xếp, sáp nhập các cơ sở giáo dục đại học theo hướng tinh gọn, hiệu quả, mô hình đại học vùng sau hơn 30 năm tồn tại đang bước vào giai đoạn tái cấu trúc mạnh mẽ. Trước những thay đổi nhanh chóng của giáo dục đại học quốc tế, đại học vùng Việt Nam cũng cần được tiếp sức bằng chính sách, cơ chế và một tầm nhìn mới.
Chuyển đổi số (CĐS) và đổi mới sáng tạo mở ra cơ hội chưa từng có để nâng cao chất lượng dạy và học, cá nhân hóa lộ trình học tập, mở rộng tiếp cận tri thức cho mọi người dân. Thời gian qua, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) đã triển khai mạnh mẽ các chủ trương về CĐS góp phần tạo chuyển biến căn bản trong mọi mặt của GDĐT.
Vừa qua, Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) sửa đổi quy chế, yêu cầu công khai tất cả dự án tham gia cuộc thi nghiên cứu khoa học kỹ thuật cấp quốc gia. Quy định này giúp hạn chế gian lận, đạo văn, đồng thời mở ra cơ chế giám sát xã hội rộng rãi, góp phần xây dựng môi trường nghiên cứu nghiêm túc, công bằng cho học sinh trung học.
Trước yêu cầu đổi mới hệ thống giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp và tinh gọn bộ máy quản lý, nhiều địa phương trên cả nước đang xây dựng phương án sáp nhập, tổ chức lại mạng lưới các trường đại học, cao đẳng và trung cấp công lập. Trong số các trường đại học, cao đẳng thực hiện phương án sắp xếp, khối ngành Sư phạm nhận được sự quan tâm lớn của xã hội.
Năm 2025 đánh dấu cột mốc quan trọng của nền giáo dục Việt Nam khi lứa học sinh đầu tiên hoàn thành Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 sẽ bước vào kỳ thi tốt nghiệp. Thực hiện Quyết định số 4068/QĐ-BGDĐT, cấu trúc và định dạng đề thi mới đã được công bố với những thay đổi mang tính cách mạng nhằm khắc phục tình trạng "học tủ, học lệch".
Tại Hội nghị công bố báo cáo Chương trình Đánh giá kết quả học tập của học sinh Tiểu học khu vực Đông Nam Á (SEA-PLM) chu kỳ 2024 ở lĩnh vực Toán và Đọc hiểu, học sinh lớp 5 của Việt Nam tiếp tục đứng đầu học sinh khu vực ở 2 lĩnh vực này. Tuy nhiên, báo cáo cũng chỉ ra một số vấn đề nền giáo dục các nước ASEAN phải đối mặt.
Trong bối cảnh tự chủ đại học, xu hướng các trường đại học phát triển theo mô hình đa ngành, đa lĩnh vực đang diễn ra mạnh mẽ. Tuy nhiên, đối với những nhóm ngành đặc thù liên quan trực tiếp đến an sinh xã hội và sức khỏe con người như Y khoa hay Sư phạm, việc mở ngành ồ ạt đang đặt ra nhiều thách thức về kiểm soát chất lượng.
Trong những năm gần đây, phương thức xét tuyển dựa trên kết quả học tập THPT (xét học bạ) chiếm tỷ trọng lớn trong các đề án tuyển sinh. Tuy nhiên, trước hiện tượng "lạm phát điểm số" và những băn khoăn về tính khách quan giữa các cơ sở giáo dục phổ thông. Xu hướng cắt giảm mạnh chỉ tiêu, thậm chí loại bỏ hoàn toàn phương thức xét học bạ đối với các ngành đào tạo mũi nhọn đang trở thành giải pháp cấp thiết để các trường đại học khẳng định vị thế và đảm bảo sự công bằng cho người học.
Biên soạn sách giáo khoa (SGK) điện tử góp phần tạo ra nguồn học liệu số phong phú gắn với điều kiện cụ thể của Việt Nam và phù hợp với xu thế giáo dục tiên tiến trên thế giới, bảo đảm tốt nhất lợi ích của người học, đồng thời đảm bảo mục tiêu thúc đẩy về chuyển đổi số quốc gia và phát triển công dân số. Quá trình chuyển thể phải tuân thủ các quy định về tiêu chuẩn, quy trình chuyển thể và tổ chức thẩm định theo chương trình giáo dục phổ thông.
Nhiều địa phương đang gặp khó trong tuyển dụng giáo viên do quy trình kéo dài, chỉ tiêu phân bổ chậm và chưa sát nhu cầu thực tế. Bài toán nhân lực vì thế đặt ra yêu cầu phải đổi mới cơ chế tuyển dụng, tăng tính chủ động cho các trường và bảo đảm đủ giáo viên cho từng môn, từng cấp học.
Việc ứng dụng công nghệ số vào quản lí và kiểm tra, đánh giá đang giúp các trường học giảm tải giấy tờ, minh bạch hóa dữ liệu và theo sát quá trình học tập của học sinh. Từ điểm số, chuyên cần đến năng lực từng môn, mọi thông tin được cập nhật tức thì, tạo nền tảng để nhà trường vận hành hiệu quả và giáo viên đánh giá học sinh chính xác hơn.
Các doanh nghiệp ngày càng tham gia sâu vào giáo dục STEM thông qua tài trợ thiết bị, xây phòng học thông minh và tổ chức hoạt động trải nghiệm cho học sinh. Sự chung tay này giúp nhiều trường mở rộng hệ sinh thái STEM, tạo điều kiện để học sinh tiếp cận công nghệ mới và phát triển năng lực thực hành ngay từ bậc phổ thông.
Trong bối cảnh giáo dục đại học (GDĐH) cạnh tranh và hội nhập sâu, kiểm định chất lượng trở thành công cụ then chốt bảo đảm chuẩn đào tạo, nâng cao uy tín học thuật và thúc đẩy tự chủ. Đây cũng là thước đo năng lực thực chất của các cơ sở giáo dục, phù hợp xu thế quốc tế và cần thiết cho phát triển bền vững.